მესტია

„ათასი კოშკის ქვეყანა“ — სწორედ ასე და კიდევ მრავალი სახელით არის ცნობილი სვანეთი. მთები და კოშკებია, რასაც პირველად დაინახავთ, როგორც კი ახვალთ ქალაქ მესტიაში. არავინ იცის ზუსტად, ვინ ააგო ეს კოშკები ან როდის, თუმცა ჩვენი წინაპრების მონათხრობებში შემორჩენილია უამრავი ლეგენდა: საოცარი ისტორიები კოშკებზე, გოლიათებზე, ღმერთებსა და ადამიანებზე. სვანეთი არის კოშკებისა და ლეგენდების მიწა.

მესტიის შესახებ

თბილისიდან 470 კმ-ის დაშორებით, ჩრდილო-დასავლეთით, სამეგრელო-ზემო სვანეთის მხარეში მდებარეობს მესტია. დაახლოებით 9000 მცხოვრებით, მესტია სვანეთის ადმინისტრაციული ცენტრი და რეგიონის ყველაზე დიდი დასახლებაა. მესტია ცნობილია სვანური უნიკალური საცხოვრებლებით - მაჩუბებითა და კოშკებით, რომლებიც აქ ყველგან გვხვდება. ცნობისმოყვარე მოგზაურებს შეუძლიათ ეწვიონ ხერგიანის ან მარგიანის მუზეუმებს — ეს არის ადგილობრივი ოჯახების ორიგინალური საცხოვრებლები, რომლებიც XIV საუკუნიდან არის შემონახული.

სვანური საცხოვრებელი

სვანური საცხოვრებელი ორი ნაწილისგან შედგება: საცხოვრებელ შენობას, სადაც ოჯახი ცხოვრობდა, ეწოდება მაჩუბი და იგი ჩვეულებრივი სახლის სტილშია აგებული; ხოლო კოშკი თავდაცვით ნაგებობას წარმოადგენს. ქართულად მას კოშკი ეწოდება — ზოგჯერ სახლთან არის შეერთებული, ზოგჯერ კი ცალკე დგას. ასეთი სახლის ინტერიერი ძალიან საინტერესოა: შიგნით დაგხვდებათ მოჩუქურთმებული ხის ავეჯი, ცხოველებისთვის განკუთვნილი პატარა სადგომები და სიმბოლურად მნიშვნელოვანი კერა. დიახ, ზამთარში ამ სახლებში ოჯახთან ერთად პირუტყვიც ცხოვრობდა — ეს იცავდა მათ სიცივისგან და ერთდროულად ათბობდა სახლსაც. მთლიანობაში, სვანური საცხოვრებლები უნიკალური არქიტექტურული ტიპია, რომელიც მხოლოდ სვანეთში გვხვდება.

მთავარი ღირსშესანიშნაობა

დღეს სვანეთი საქართველოს ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული მიმართულებაა. ეს არის ადგილი, რომელიც ბუნებით, კულტურითა და ისტორიით არის გამორჩეული. და რა თქმა უნდა, ადამიანები — ლამაზი, მამაცი ადამიანები ქმნიან სვანეთის სულს.  ეს არის ხალხი უნიკალური ენით, ტრადიციებითა და ხასიათით, რომელსაც სხვაგან ვერსად ნახავთ.

რა ვაკეთოთ ?

სვანეთში ბევრი რამ არის გასაკეთებელი, თუმცა ყველაფერი მაინც ბუნებას უკავშირდება: უსასრულო სალაშქრო ბილიკები, ცხენით გასეირნება, მუზეუმები, გემრიელი კერძები, მთები და გულღია ადამიანები. არ დაგავიწყდეთ კულტურაც — სვანეთი ყოველთვის იყო ის უსაფრთხო ადგილი, სადაც ქართველი მეფეები ქვეყნის საგანძურს ინახავდნენ. ამიტომ მესტიის ეთნოგრაფიულ მუზეუმში ნახავთ ქართული საეკლესიო ხელოვნების უნიკალურ კოლექციას: ხატებს, ჯვრებს, წიგნებს და სვანური ყოფის ნივთებს.
მესტიაში შეგხვდებათ პატარა, მყუდრო კინოთეატრიც, სადაც მხოლოდ ერთი ფილმი გადის: „დედე“ მარიამ ხაჭვანის. ეს არის ამბავი ახალგაზრდა სვან ქალზე, რომელიც ოჯახურ ტრადიციებსა და სიყვარულს შორის არჩევანის წინაშე დგას. ეს არის ემოციური, ზოგჯერ სევდიანი და ამავდროულად ძალიან საინტერესო ისტორია, რომელიც გაძლევთ შესაძლებლობას უკეთ გაიგოთ სვანური ტრადიციები და ყოველდღიური ცხოვრება.

რა ვნახოთ ?

• სვანეთის ისტორიისა და ეთნოგრაფიის მუზეუმი
• მიხეილ ხერგიანის სახლ-მუზეუმი
• მარგიანების მუზეუმი
• ჰაწვალის სათხილამურო კურორტი
• თეთნულდის სათხილამურო კურორტი
• პაბი და კინო „დედე“
• უშგული
• ლამარია (უშგულში)
• თამარ მეფის კოშკები (უშგულში)
• უშგულის ეთნოგრაფიული მუზეუმი
• ჰეშკილი