პრომეთეს მღვიმე

თბილისიდან 280 კილომეტრში მდებარე „პრომეთეს“ მღვიმე წარმოადგენს კირქვის მღვიმეთა სისტემას, რომელიც დაახლოებით 60–70 მილიონი წლის წინ წყლის მუდმივი ნაკადის შედეგად ჩამოყალიბდა. მღვიმეები 40 მეტრის სიღრმეშია და მოიცავს 22 დარბაზს. ვიზიტორებისთვის ამჟამად ხელმისაწვდომია 6 დარბაზი და დაახლოებით 1.4 კმ სიგრძის სასეირნო ბილიკი.

დარბაზებში არსებული 13 სხვადასხვა ტიპის ქანური ფორმაცია ვიზიტორებს აგრძნობინებს, თითქოს ალისასთან ერთად საოცრებათა ქვეყანაში აღმოჩნდნენ და კურდღლის სოროში ჩავიდნენ. თუ გაინტერესებთ — საქართველოში მართლაც არსებობს „კურდღლის სოროს“ მსგავსი ადგილი. რეალურად, რაჭაში, ცაგერის მუნიციპალიტეტში, მდებარეობს დაახლოებით 16 მეტრის სიღრმის ხვრელი, რომელიც 360 მ³ მოცულობის მღვიმეში ჩადის და იწყება წიფლის ხის ფესვებიდან. ნამდვილად ზღაპარს ჰგავს.

ამ ქანური ფორმაციები მილიონობით წლის განმავლობაში ყალიბდებოდა. სტალაქტიტები და მსგავსი წარმონაქმნები წარმოიქმნება მაშინ, როდესაც წყალი კირქვას ხსნის და შემდეგ კალციუმის კარბონატს წვეთ-წვეთად აწყობს მღვიმის ჭერზე ან იატაკზე. ამ პროცესს მილიონობით წელი სჭირდება და შედეგად იქმნება ის საოცარი ფორმები, რასაც დღეს ვხედავთ — ნამდვილი ბუნების სასწაული.

პრომეთეს მღვიმეებში სეირნობისას შეგიძლიათ იხილოთ ძალიან უცნაური და ფანტასტიკური ფორმის ქანები: ზოგი მარგალიტს ჰგავს, ზოგი ყინულის წვეთებს, ზოგი შადრევანს, ზოგი კი სრულიად არამიწიერ ფორმებს იღებს. ფერადი განათება ამ ყველაფერს კიდევ უფრო შთამბეჭდავს ხდის და ფანტაზიას უსაზღვრო სივრცეს აძლევს. „სიყვარულის დარბაზში“ შეგიძლიათ იხილოთ განათების შოუ გია ყანჩელის ცნობილ კომპოზიციაზე „ყვითელი ფოთლები“. სტალაქტიტები, სტალაგმიტები, ჰელიქტიტები, მღვიმის მარჯნები, მარგალიტები და ქვის ჩანჩქერები ყველას აღაფრთოვანებს.

სტანდარტული სასეირნო მარშრუტი 1.4 კილომეტრია, თუმცა ეს ყველაფერი არ არის — ბოლოს შეგიძლიათ მღვიმიდან გამოხვიდეთ მიწისქვეშა მდინარით, რომლის წყალი მომწვანო-ლურჯი ფერისაა.

პრომეთეს მღვიმეებს საინტერესო ისტორიაც აქვს. ისინი 1983 წელს აღმოაჩინეს გეოგრაფიის ინსტიტუტის მეცნიერებმა. პროექტის მიზანი იყო ბუნებრივი თავშესაფრების მოძიება მოსახლეობის დასაცავად ბირთვული ომის შემთხვევაში. მოგვიანებით იგი ტურისტულ ობიექტად იქცა, თუმცა 1990-იან წლებში მიტოვებული იყო. სწორედ ამ პერიოდში დაიწყო ერთ-ერთი გამორჩეული ისტორია — მღვიმის შესასვლელთან დგას ძეგლი კაცისა და მისი ძაღლის, გიორგი ტყაბლაძის. იგი მღვიმის მცველი იყო და 23 წლის განმავლობაში, ხელფასის გარეშე, იცავდა ამ ადგილს. მისი წყალობით დღესაც შეგვიძლია ამ სილამაზით ტკბობა.

პრომეთეს მღვიმეების მონახულება მარტივია — ის მდებარეობს ქუთაისიდან დაახლოებით 30 წუთის სავალზე და წყალტუბოდან მხოლოდ 10 წუთში. ამჟამად საზოგადოებრივი ტრანსპორტი პირდაპირ არ მიდის, ამიტომ რეკომენდებულია ტაქსის დაქირავება ან აპლიკაციების გამოყენება.